Utku Cevre

Anadolu Notları

Edebiyatımızın en önemli kalemlerinden Reşat Nuri Güntekin’in hayatının uzun bir dönemini milli eğitimde geçirdiğini biliyor muydunuz? Darülfunun Edebiyat bölümü mezunu olarak yüksek öğrenim görmüş, pek çok okulda öğretmenlik ve okul müdürlüğü yapmış, nihayetinde 1927’den itibaren 12 yıl boyunca Maarif Müfettişi sıfatıyla Anadolu’yu gezmiştir. Anadolu Notları, yazarın işte bu zaman aralığındaki gözlemlerinin ürünü olan, türü kağıt üstünde gezi yazısı, ancak esasen deneme niteliğindeki yazılardan oluşan bir derleme. İlk cildi 1936’da yayınlanmış, ikinci cildi ise Güntekin’in vefatından sonra 1966’da yayınlanabilmiş; şu an tek cilt olarak okuyabilirsiniz. Bu kadar iyi bir romancı tabii ki deneme yazarken de romana göz kırpar, dolayısıyla Reşat Nuri’nin tanıdık dilini bu yazılarda da bulabiliyorsunuz. Gezi yazısı sayılamama sebebi bence biraz da bu zamansızlık ve mekânsızlık hissinden ileri geliyor. Yazarın kalemi doyasıya dürüst. İnsanımızın gözlerine bakarken esasında ruhunu görüyor. Kasabalar, oteller, mahalle kahveleri, küçük yerler, Anadolu insanının para kavramıyla ilişkisi tüm çıplaklığıyla sayfalarda yer buluyor. Tartışmalı, yıllar içinde çok eleştiriye de konu olmuş bu kitabı ben çok beğendim, öneririm.

Anadolu Notları (Reşat Nuri Güntekin, 1966, 224 sayfa, İnkılap Kitabevi / 2024)

#kitap inceleme