Sabahtan Akşama
2023 senesinde Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görülen yazar Jon Fosse’nin bu novellası, bir insanı doğum anından itibaren takip ederken, yazarın kamerasını gizli tutuyor, baş karakter Johannes’in hayatındaki tüm geçişleri pürüzsüz yaparak sonunu da kolayca açık etmiyor. Bu kısacık kitap, Tanrı-insan, doğa-insan, doğum-ölüm, baba-oğul, karı-koca gibi ikilikleri öyle güzel veriyor ki. Hem de hayatın içinde olan rutinin bir metaforu olacak biçimde tekrarlar ile hayatın şiirselliğine dem vuran pastoral anlatım tarzından bir ikilik de kendisi yaratarak. Norveç edebiyatını severek takip etmeme ve temalarına aşina olmama rağmen Fosse ile ilk defa tanıştım ve anlattığının başka, daha geçmişten gelen bir Norveç olduğunu düşünüyorum. Konuları tamamen farklı ve Fosse’nin meditatif anlatımının tam zıddı olsa da Martin McDonagh’ın yönettiği (In Bruges ve Three Billboards Outside Ebbing Missouri’den hatırlayabilirsiniz) The Banshees of Inisherin filmini çağrıştırdı. Özellikle de karakterlerin arasındaki diyaloglar itibariyle. Yine Johannes’in platonik aşk öyküsü de birkaç cümlede bile olsa Rus klasiklerinin havasını verdi. Anlatım gücü zengin ve gizemli bir yazar Fosse, sıkılmadan okuyunuz.
